2006 онд Үдийн цай хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэхээр Улсын Их Хурлын 66 дугаар тогтоол, Засгийн газрын 194 дүгээр тогтоол гарч, 2006–2007 оны хичээлийн жилээс улс орон даяар 1–2-р ангийн сурагчдыг хамруулсан. Улмаар 2008 оноос 1–5-р ангийн сурагчид хамрагдаж, 2019 оноос Үдийн хоол хөтөлбөр болгон өргөжүүлсэн. Хөтөлбөр хэрэгжсэнээр: Сурагчдын хоол тэжээлээс авах амин дэмийн чанар сайжирч, сургуульд ирэх ирц нэмэгдэж, суралцах идэвх дээшилж, сурлагын амжилтад эерэг нөлөө үзүүлдэг болохыг олон улсын болон дотоодын судалгаанууд нотолсон. 2023 онд Боловсролын ерөнхий хууль шинэчлэгдэн батлагдахад 38.5.6 дахь заалтад: Улсын төсвөөс санхүүжүүлэх зардлын жагсаалтад зөвхөн “төрийн болон орон нутгийн өмчийн ерөнхий боловсролын сургуулийн үдийн хоолны зардал”-г төвсөөс санхүүжүүлэхээр зааж, өмнө нь мөрдөж байсан “өмчийн хэлбэр үл харгалзах” зарчим тусгагдаагүй нь хувийн сургуульд суралцагч хүүхдүүдийг Үдийн хоол хөтөлбөрөөс хасч, үндсэн хуулиар эдлэх ёстой эрх тэгш байх, ялгаварлан гадуурхалтад өртөхгүй байх эрхийг нь хүүхэд насаас нь зөрчсөн заалт болж, өнөөдрийг хүртэл 3 дах жилдээ хувийн сургуулийн сурагчдын эрхийг зөрчиж байна. Дээрх хуулийн өөрчлөлтөөс үүдэн дараах нөхцөл байдал үүссэн. - Хувийн сургуулийн сурагчид үдийн хоолны санхүүжилт авах боломжгүй болсон. - Хувийн сургуулийн сурагчид ялгаварлан гадуурхалтад өртөж байна. - Хувийн сургуулийг сонгосон 80,000 гаруй хүүхэд, тэдний эцэг эх санхүүгийн нэмэлт дарамтад орж байна. Хувийн сургуулийн боловсролын салбарт эзлэх байр суурь: - Монгол Улсад өнөөдөр 189 хувийн сургууль үйл ажиллагаа явуулж, 80,000 орчим сурагч суралцаж байна. Нийт ЕБС-ийн сурагчдын 10% нь хувийн сургуульд сурч байгаа нь төрийн ачааллыг хуваалцаж, улсын төсвийн дарамтыг бууруулах бодит хувь нэмэр юм. Хувийн сургуульд хүүхдээ сургадаг бүх өрх айлууд Монгол улсын хуулийн өмнө эрх тэгш байдлаар татвар, хураамжаа төлдөг татвар төлөгчид бөгөөд төсвийн орлогыг бүрдүүлдэг, төрийн үйлчилгээг тэгш хүртэх эрхтэй хүмүүс билээ. Эцэг эх, асран хамгаалагчийн нийгмийн байдал, орлого болон хүүхэд аль өмчийн сургуульд сурч буйгаас үл хамааран хүүхэд бүр тэгш чанартай, шим тэжээлтэй үдийн хоол авах эрхтэй. Уг хуулийн өөрчлөлтэй холбоотойгоор төсөвт суулгах зардлыг 2006 оноос 2019 он хүртэл Үдийн хоол хөтөлбөрийг төсвөөс санхүүжүүлж ирсэнтэй ижил аргаар санхүүжлүүлэх боломжтой юм. 2019 онд Боловсролын ерөнхий хуульд орсон өөрчлөлт иргэний сурч боловсрох, тэгш боломжоор хангагдах эрхийг дордуулсан зохицуулалт болсныг засаж, “Үдийн хоол” хөтөлбөрт ерөнхий боловсролын сургуулийн сурагчдийг бүрэн хамруулах санал нь шинээр зардал үүсгэх биш харин иргэдийн эрхийг доруулсан хуулийг засахад чиглэгдсэн төсвийн зардал шинээр үүсгэх бус өмнө нь байсан санхүүжүүлэх эх үүсвэрийг үргэлжлүүлэн тухайн зардалд зарцуулах нөхцөлийг бүрдүүлэхэд чиглэгдэж байгаа болно. Иймд: Боловсролын ерөнхий хуулийн 38 дугаар зүйлийн 38.5.6 дахь заалтад дараах гол өөрчлөлтийг оруулах шаардлагатай гэж үзэж байна: “Өмчийн хэлбэр харгалзахгүйгээр ерөнхий боловсролын сургуулийн бүх сурагчдын үдийн хоолны зардлыг төрөөс хариуцана.” Энэ нь: * Үндсэн хуулийн “Тэгш байдал”-ын зарчимд нийцнэ. * Ялгаварлах гадуурхахгүй байх, хүүхдийн эрхийг хамгаална. * Хувийн сургуулийн оролцоо, төр-хувийн хэвшлийн түншлэлийг дэмжинэ. * Гэр бүлүүдийн санхүүгийн дарамтыг бууруулна. * Улс орны боловсролын тогтолцооны тогтвортой хөгжилд хувь нэмэр оруулна. Төрийн болон хувийн өмчийн сургуульд суралцаж буй хүүхдүүд хоорондоо ялгаагүй Монгол Улсын ирээдүйн иргэд билээ. Иймд өмчийн хэлбэр үл харгалзан ерөнхий боловсролын сургуулийн бүх сурагчдыг Үдийн хоол хөтөлбөрт тэгш хамруулах хуулийн өөрчлөлтийг нэн яаралтай хэлэлцэн шийдвэрлэж өгөхийг Улсын Их Хуралд хүсэж байна.