4 БУЮУ ТҮҮНЭЭС ДЭЭШ ХҮҮХЭДТЭЙ ГЭР БҮЛИЙН ЭЦЭГ, ЭХИЙН ХУВЬ ХҮНИЙ ОРЛОГЫН АЛБАН ТАТВАРЫГ 50 ХУВИАР ХӨНГӨЛӨХ ТУХАЙ ХУУЛИЙН ТӨСӨЛ САНААЧЛАХ ТУХАЙ САНАЛ Нэг. Саналын зорилго Монгол Улсын хүн амын өсөлт, төрөлтийг бодитойгоор дэмжих, олон хүүхэдтэй гэр бүлийн амьжиргааг дээшлүүлэх, хүүхэд өсгөн хүмүүжүүлэхэд шаардагдах санхүүгийн дарамтыг бууруулах зорилгоор дөрөв буюу түүнээс дээш хүүхэдтэй гэр бүлийн ажил эрхэлж, хөдөлмөрийн орлого олж байгаа эцэг, эхийн хувь хүний орлогын албан татварыг 50 хувиар хөнгөлөх эрх зүйн зохицуулалтыг бий болгох шаардлагатай байна. Хоёр. Хуулийн төсөл боловсруулах үндэслэл Монгол Улсын хүн амын өсөлт, төрөлтийг дэмжих бодлого нь зөвхөн нэг удаагийн мөнгөн тэтгэмж, халамжийн арга хэмжээгээр хязгаарлагдах бус, олон хүүхэдтэй гэр бүл өдөр тутмын амьдралдаа бодитоор мэдрэхүйц эдийн засгийн дэмжлэгт чиглэх шаардлагатай байна. Дөрөв буюу түүнээс дээш хүүхэд өсгөн хүмүүжүүлж байгаа ажил эрхэлдэг эцэг, эх нь хөдөлмөр эрхэлж, татвар төлөхийн зэрэгцээ олон хүүхдийн хоол хүнс, хувцас, боловсрол, эрүүл мэнд, орон байр болон бусад хэрэгцээний зардлыг хариуцдаг. Иймд олон хүүхэдтэй гэр бүлийг зөвхөн халамж хүртэгч гэж үзэх бус, хөдөлмөр эрхэлж, татвар төлж байгаа гэр бүлд татварын бодлогоор урамшуулал үзүүлэх нь шударга бөгөөд тогтвортой дэмжлэг болно. Дөрөв буюу түүнээс дээш хүүхэдтэй гэр бүлийн ажил эрхэлдэг эцэг, эхийн хувь хүний орлогын албан татварыг 50 хувиар хөнгөлснөөр: 1. Олон хүүхэдтэй гэр бүлийн бодит орлого нэмэгдэнэ; 2. Хүүхэд өсгөн хүмүүжүүлэх санхүүгийн дарамт тодорхой хэмжээгээр буурна; 3. Ажил эрхэлж, татвар төлж байгаа олон хүүхэдтэй эцэг, эхийг бодитой дэмжинэ; 4. Гэр бүл, төрөлт, хүүхэд өсгөн хүмүүжүүлэхийг дэмжсэн татварын бодлого бий болно; 5. Олон хүүхэдтэй болох хүсэл, шийдвэрт эдийн засгийн эерэг орчин бүрдүүлэхэд хувь нэмэр оруулна. Гурав. Хуулийн зохицуулалтын үндсэн зарчим Дараах шаардлагыг хангасан Монгол Улсын иргэн эцэг, эхэд энэхүү татварын хөнгөлөлтийг эдлүүлнэ: • дөрөв буюу түүнээс дээш төрсөн болон үрчилж авсан хүүхэдтэй байх; • хүүхдүүд нь хуульд заасан үндэслэлээр тухайн эцэг, эхийн асрамж, халамжид байгаа байх; • хөдөлмөр эрхэлж, хувь хүний орлого олж байгаа байх; • Монгол Улсын хууль тогтоомжийн дагуу хувь хүний орлогын албан татвар төлөгч байх. Дөрөв. Хөнгөлөлтийн хэмжээ Дээрх шаардлагыг хангасан эцэг, эхийн тухайн татварын жилд төлөх хувь хүний орлогын албан татварын хэмжээг 50 хувиар хөнгөлнө. Хөнгөлөлтийг эцэг, эх тус бүрт хуульд заасан шаардлагыг хангасан тохиолдолд хэрэгжүүлнэ. Тав. Хэрэгжүүлэх зарчим Татварын хөнгөлөлтийг хүүхдийн тоо, эцэг, эхийн мэдээлэл болон татвар төлөлтийн мэдээллийг төрийн холбогдох байгууллагын мэдээллийн сангаар баталгаажуулсны үндсэн дээр хэрэгжүүлнэ. Ингэснээр иргэн олон төрлийн бичиг баримт бүрдүүлж, төрийн байгууллагаар давхар хөөцөлдөх шаардлагыг багасгана. Зургаа. Хүлээгдэж буй үр дүн Энэхүү хуулийн төслийг хэрэгжүүлснээр дөрөв буюу түүнээс дээш хүүхэдтэй ажил эрхэлдэг гэр бүлд төрөөс тогтвортой эдийн засгийн дэмжлэг үзүүлэх боломж бүрдэнэ. Энэ нь: “Олон хүүхэдтэй байх нь эдийн засгийн дарамт биш, Монгол Улсын ирээдүйд оруулж буй үнэ цэнтэй хувь нэмэр” гэсэн бодлогын зарчмыг хэрэгжүүлэхэд чиглэнэ. Иймд Монгол Улсын хүн амын өсөлт, гэр бүлийн тогтвортой байдал, хүүхдийн сайн сайхан байдлыг дэмжих зорилгоор дээрх зохицуулалтыг хуульд тусган баталгаажуулах шаардлагатай гэж үзэж байна. САНАЛ “Хувь хүний орлогын албан татварын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай” хуулийн төслийг боловсруулж, Улсын Их Хурлаар хэлэлцүүлэн баталж өгөхийг хүсэж байна. Уриа: “Олон хүүхэдтэй гэр бүл бол Монголын ирээдүй. Олон хүүхэд өсгөж байгаа хөдөлмөрч эцэг, эхийг татварын бодлогоор дэмжье.”